Dr. Phil zei het al: ‘You can’t change what you don’t acknowledge’. Je kan van alles vinden van deze Amerikaanse therapeut met zijn televisieprogramma vol psychologie van de koude grond. Maar op dit punt had hij volkomen gelijk.

Moeilijk gedoe
Als coach voor individuele trajecten en als mediator voor arbeids- en organisatiegeschillen zie ik het regelmatig: we willen het liever niet weten. We willen geen moeilijk gedoe of gezeur. We willen niet bang zijn, verdrietig of boos. Wat lastig is of pijn doet duwen we weg en gaan we vooral niet aan. Het komt nooit uit en in een zakelijke setting vinden we het ook bepaald niet professioneel.

Ontkenning
Als je niet durft te voelen waar je genoeg van hebt of je durft je patroonherhalend gedrag niet onder ogen te zien, dan wordt transformatie lastig. Individueel maar ook met anderen. Men kiest er regelmatig voor bij gedoe het gesprek niet aan te gaan omdat er dan een probleem zou zijn. In dat geval ontneem je jezelf (en de ander) de kans om er beter uit te komen. Je maakt het juist erger door in ontkenning te blijven.

Beschaafde volwassenen
Niets menselijks is ons vreemd. We vermijden moeilijk gedoe liever dan dat we er onze aandacht op richten omdat dat laatste gewoon heel spannend is. Zelfs als we verstandelijk begrijpen dat het meer oplevert als je je uit, blijft het lastig. In onze cultuur leren we onze emoties te onderdrukken. Kinderen worden opgevoed tot beschaafde volwassenen die hooguit thuis soms in tranen mogen uitbarsten of stampvoeten. En ook daar heb je te maken met huisgenoten die daar moeite mee hebben. Ondertussen sparen we al die onderdrukte gevoelens op. Het moet leuk zijn en dat moeilijke gedoe willen we er niet bij hebben. We slapen er slecht van, piekeren veel ter compensatie, krijgen fysieke klachten of raken emotioneel uitgeput.

Zachtheid en aandacht
Wat is de oplossing? Ik zal je een geheim vertellen: hoe meer je er van jezelf mag zijn (dus ook als je negatieve emoties ervaart), hoe eerder je de positieve lijn weer te pakken krijgt. Zachtheid voor jezelf en aandacht voor hoe je je voelt zijn de meest krachtige factoren die je door moeilijk gedoe heen helpen. En het is niet echt moeilijk gedoe, want je bent een mens! Een mens die alles mag voelen: je mag ergens van balen, het stom vinden, intens verdrietig zijn of gewoon ontzettend bang. Het is ok. Sterker nog, hoe meer jij daar ok mee bent, hoe minder snel je geneigd zal zijn een ander er de schuld van te geven. Dan mag jouw pijn er zijn en die van de ander ook.

Afdalen in het moeras
Het vergt moed om af te dalen in het moeras van onderdrukte emoties en niet te weten wanneer je de bodem raakt. Helemaal als je niet goed weet waar je naar op zoek bent, ben je bang om te verdwalen. ‘Als ik mij hieraan overgeef, wat gebeurt er dan?’ Verlies van controle, angst voor wat gaat komen. Het is zo voorstelbaar.

Goud vinden
Gelukkig zie ik mensen het – met wat hulp – iedere keer toch weer doen. Op hun eigen manier en in hun eigen tempo. Zacht zijn voor zichzelf en aandacht geven aan wat er nu speelt. Vanuit moed en soms vanuit noodzaak. Hoe dan ook is de beloning groot. Het moment van overgave en inzicht tegelijkertijd is goud. De verschuiving in de energie in de kamer als er wordt toegegeven aan wat er speelt is ultiem. Spanning neemt af en berusting volgt. We zijn gewoon mensen. We hebben soms gedoe. Het is ok. Wonderlijk dat als je erkent waar je bent en wat je voelt, je al onderweg bent naar iets nieuws. Je houdt jezelf of elkaar niet langer vast op dezelfde plek, maar de weg naar verandering is ingezet. Die Dr. Phil is zo gek nog niet.

 

Lilian Kraan

Lilian Kraan

Coach | MfN-registermediator | Trainer

Als MfN-registermediator en coach begeleidt Lilian bewustzijns-en transformatieprocessen binnen bedrijven en instellingen.

Haar doel is om mensen te ondersteunen in hun ontwikkeling vanuit helderheid en compassie.